Op deze pagina kan je informatie vinden over wat dementie is, en hoe je dementie eventueel kan herkennen. Bezoek deze pagina ook eens, waar handige tips in staan: Handige tips – DementieZorgHelpt
Wat is dementie?
Dementie is een verzamelnaam voor een groep van meer dan vijftig hersenaandoening die leiden tot een combinatie van symptomen, zoals geheugenverlies, veranderingen in gedrag en taalproblemen (Wat Is Dementie? | Alzheimer Nederland, z.d.). De meest voorkomende vormen zijn de ziekte van Alzheimer, vasculaire dementie en fronto-temporale dementie. Deze aandoeningen veroorzaken schade aan zenuwcellen in de hersenen, wat weer leidt tot achteruitgang in cognitieve functies en dagelijks functioneren. Hier zijn dus een aantal signalen van dementie en hoe je het herkent
Hoe herken je dementie?
Wanneer iemand steeds meer begint te vergeten, kan dat een eerste waarschuwing zijn voor dementie. Het is natuurlijk niet zo dat als iemand iets vergeet, je gelijk dementie hebt. Daarvoor moet je last hebben van meerdere klachten. De meeste klachten hebben te maken met je geheugen, het denken en het doen van dagelijkse dingen, gedrag en emoties (Hersenstichting, 2024).
Hierbij 10 signalen om dementie te herkennen (10 Signalen Om Dementie te Herkennen, z.d.):
- Vergeetachtigheid: Dit komt vaak voor bij verschillende vormen van dementie en het heeft te maken met het kortetermijngeheugen. Dit betekent dat iemand met dementie bijvoorbeeld vaak dingen kwijtraakt, snel vergeet wat er recentelijk gebeurd is of vaak vraagt om iets opnieuw uitgelegd te krijgen.
- Veranderingen in gedrag: Beginnende dementie wordt vaak zichtbaar door subtiele veranderingen in gedrag. Personen met dementie kunnen moeite hebben om hun emoties onder controle te houden. Dit kan leiden tot plotselinge stemmingswisselingen en/of de persoon kan ander of nieuw gedrag vertonen. Daarnaast kunnen er gevoelens van verwarring, angst en depressie ontstaan.
- Moeite met oriëntatie: Mensen met dementie kunnen moeite hebben met het besef van tijd en ruimte. Ze kunnen bijvoorbeeld de weg kwijtraken, ook op vertrouwde omgevingen, of ze vergeten waar ze zijn en hoe ze daar zijn gekomen. Het kan ook voorkomen dat ze steeds vergeten welke dag het is of moeite hebben met het inschatten van tijd.
- Problemen met taal: Taalproblemen kunnen ook gaan optreden bij dementie. De persoon vergeet steeds vaker woorden of namen, en de spraak wordt minder vloeiend. Hierdoor herhaalt diegene vaak dingen en wordt het moeilijker om een gesprek te volgen.
- Moeite met alledaagse handelingen: Taken die voorheen eenvoudig waren, kunnen steeds lastiger worden. Dit kan bijvoorbeeld zijn: jezelf aankleden, opruimen of het doen van boodschappen. Ook het gebruik van apparaten zoals een koffiezetapparaat of afstandsbediening kan problematisch worden. Dit komt omdat de persoon niet meer precies weet hoe het moet of omdat het moeilijker wordt om nieuwe dingen aan te leren.
- Onrust en dwalen: Mensen met dementie ervaren vaak een gevoel van onrust. Ze kunnen snel afgeleid zijn en moeite hebben om hun aandacht erbij te houden. Dit kan gepaard gaan met rusteloze bewegingen en de drang om rond te lopen. Dit zou weer kunnen leiden tot slaapproblemen, waarbij het moeilijker wordt om in slaap te vallen of in de sommige gevallen kan de persoon uit bed opstaan en gaan dwalen.
- Minder aandacht voor persoonlijke hygiëne: Iemand met beginnende dementie kan er onverwacht onverzorgd uitzien doordat hij minder aandacht besteed aan persoonlijke verzorging en hygiëne. Dit kan komen door de vergeetachtigheid van diegene, maar ook doordat dagelijkse taken plotseling te veel moeite kosten. Dit kan zich bijvoorbeeld ook uiten in bedorven voedsel in de koelkast.
- Verminderd sociaal gedrag: Personen met dementie vinden het steeds moeilijker om sociaal actief te zijn. Sociale activiteiten kunnen ze gaan vermijden en ze kunnen minder contact onderhouden met anderen. Dit kan komen door vergeetachtigheid, faalangst of het verlies van interesse in sociaal contact.
- Visuele problemen: Iemand met dementie kan moeite hebben met het herkennen van zijn omgeving, voorwerpen en zelfs gezichten van mensen. Ook kan het hen meer moeite kosten om hun evenwicht te bewaren of afstanden in te schatten. Dit komt door een probleem in de hersenen, waardoor het lastig is om visuele informatie goed te verwerken.
- Verminderd beoordelingsvermogen: Door een verminderd beoordelingsvermogen wordt het moeilijker om situaties goed in te schatten en goede keuzes te maken. Dit zou kunnen leiden tot impulsieve beslissingen en acties, zonder na te denken over de gevolgen. Sommige mensen met dementie hebben bijvoorbeeld moeite met het beheren van hun geld.
Meer informatie kunt u vinden op: Wat is de hersenaandoening dementie? – Hersenstichting
Als u één of meer van deze symptomen herkent, overweeg dan om uw huisarts te contacteren.
Dementie vraagt om attentie
Wat is dementie? | Alzheimer Nederland. (z.d.). Alzheimer Nederland. https://www.alzheimer-nederland.nl/dementie
Hersenstichting. (2025, 29 april). Wat is de hersenaandoening dementie? – Hersenstichting. https://www.hersenstichting.nl/hersenaandoeningen/dementie/
10 signalen om dementie te herkennen. (z.d.). Goed. https://www.goed.be/nl/advies/dementie/10-signalen-om-dementie-te-herkennen
Dementie vraagt om attentie
